Siwienie włosów na ciele, a więc i zarostu stanowi naturalny proces wynikający ze starzenia się organizmu. W przypadku brody zjawisko to bywa jednak bardziej zauważalne, a wielu mężczyzn zastanawia się, czy siwienie zarostu może mieć związek z gospodarką hormonalną i czy zawsze jest to norma fizjologiczna. Proces siwienia jest złożony i zależny od wielu czynników, wśród których główną rolę odgrywają uwarunkowania genetyczne, stres oksydacyjny, jak również właśnie funkcjonowanie układu hormonalnego.
Na czym polega mechanizm siwienia?
Kolor włosów, w tym także brody wynika z obecności melaniny,
którą produkują melanocyty znajdujące się w mieszkach włosowych. Wraz z upływem
czasu spada aktywność tych komórek, prowadząc do zmniejszenia ilości pigmentu,
co w efekcie najpierw włosy rozjaśnia, aż w końcu doprowadza do ich całkowitego
siwienia, nieraz aż do białości. Warto przy tym zauważyć, że w przypadku
zarostu na twarzy proces ten nierzadko przebiega szybciej niż w przypadku
włosów na głowie, co wynika przede wszystkim z różnic w cyklu życia włosa oraz
większej wrażliwości mieszków włosowych na twarzy na działanie czynników
zewnętrznych oraz hormonalnych. Zarost rośnie szybciej, a jego mieszki włosowe
wykazują większą aktywność metaboliczną, co z kolei wpływa na przyspieszenie
procesów starzenia komórkowego i pojawianie się pierwszych siwych włosów na
brodzie.
Jaki jest wpływ na zarost gospodarki hormonalnej?
Oddziaływanie hormonów, a w szczególności poziom androgenów,
w istotny sposób wpływa na rozwój i kondycję brody. Za jej wzrost, gęstość oraz
strukturę odpowiada przede wszystkim testosteron, jak również jego pochodna w
postaci dihydrotestosteronu – DHT. Dzięki tym hormonom broda staje się grubsza
i bardziej widoczna w okresie dojrzewania. Trzeba jednak podkreślić, że nie ma
pewności co do bezpośredniego wpływu samych zmian poziomu testosteronu na
zachodzenie procesu siwienia. Bardziej prawdopodobny jest ich pośredni wpływ na
ten proces, poprzez regulowanie cyklu życia włosa, metabolizmu komórkowego oraz
podatności na stres oksydacyjny. Zatem jeśli występują zaburzenia tej
gospodarki hormonalnej, to może to przyspieszać proces siwienia brody,
jednocześnie rzadko będąc tego jedyną przyczyną.
Jak stres oksydacyjny wpływa na proces siwienia zarostu?
Jednym z najistotniejszych czynników, które przyspieszają
siwienie jest stres oksydacyjny. Określa się tym mianem nadmiar wolnych
rodników w organizmie, które uszkadzają melanocyty, prowadząc do ich stopniowej
degeneracji. Istotny wpływ na poziom stresu oksydacyjnego ma układ hormonalny,
w szczególności zaś hormony stresu, takie jak kortyzol, zatem jeśli organizm
znajduje się pod wpływem przewlekłego stresu, zaburzeń snu bądź zmęczenia
wynikającego z intensywnego trybu, to wówczas może dochodzić do wzmożonej
produkcji wolnych rodników. To wszystko natomiast może spowodować wcześniejsze rozpoczęcie
procesu siwienia brody. W tym kontekście zatem gospodarka hormonalna i styl
życia są ze sobą ściśle powiązane.
Jaką rolę w siwieniu zarostu odgrywa tarczyca?
Hormony tarczycy działają jako regulatory tempa metabolizmu całego organizmu, a więc także oddziałują na wzrost oraz regenerację włosów. Zaburzenia pracy tarczycy, w tym zarówno jej niedoczynność, jak i nadczynność, mogą więc wpływać zarówno na strukturę, jak i pigmentację włosów, które pod ich wpływem mogą stawać się cieńsze, bardziej podatne na łamanie, a także mogą szybciej tracić pigment. Nagłe lub intensywne siwienie brody, szczególnie jeśli towarzyszą mu inne objawy, m.in. w postaci zmęczenia, wahania masy ciała czy problemów z koncentracją, może więc być sygnałem problemów z tarczycą i zmobilizować do wykonania badań hormonalnych.
Czy przedwczesne siwienie brody to powód do niepokoju?
Jako siwienie przedwczesne zarostu określa się
pojawienie się siwych włosów przed trzydziestym rokiem życia. Siwa broda w
wieku 30 lat to najczęściej kwestia uwarunkowań genetycznych i nie stanowi
powodu do obaw. Jeśli jednak proces ten zachodzi gwałtownie i towarzyszą mu
inne objawy o charakterze ustrojowym, to wówczas warto rozważyć diagnostykę. Na
co szczególnie zwrócić uwagę? Przede wszystkim na nagłe, intensywne siwienie
zarostu w krótkim czasie, osłabienie i wypadanie włosów, jak również zmiany
w strukturze zarostu czy objawy sugerujące zaburzenia hormonalne. Wskazana jest
wówczas konsultacja lekarska wraz z badaniem poziomu hormonów, w szczególności
zaś testosteronu oraz hormonów tarczycy.
Czy styl życia wpływa na tempo siwienia?
Choć kluczową rolę w przypadku tempa siwienia odgrywają
uwarunkowania genetyczne, to jednak styl życia może także znacząco na to
wpływać. Utratę pigmentu mogą przyspieszać dieta uboga w antyoksydanty,
niedobory witamin, a w szczególności B12, jak również palenie papierosów oraz
przewlekły stres. Wsparciem dla równowagi hormonalnej organizmu i czynnikiem
redukującym stres oksydacyjny jest natomiast regularna aktywność fizyczna,
odpowiednia ilość snu, a także zbilansowana dieta. I chociaż nie zatrzymają całkowicie
procesu siwienia, to mogą go spowolnić i poprawić ogólną kondycję włosów. A dla
panów, którzy chcieli by nieco zmniejszyć siwiznę brody, dobrym rozwiązaniem
mogą okazać się preparaty takie, jak odsiwiacze do brody.
Kiedy siwienie to oznaka problemów?
Siwienie brody jest w większości przypadków
naturalnym etapem starzenia i wynika głównie z uwarunkowań genetycznych, jak i
procesów biologicznych, które zachodzą w mieszkach włosowych, natomiast hormony
odgrywają w tym procesie niejako rolę wspierającą, ponieważ wpływają na tempo
zmian i kondycję włosów. Poza naturalnymi, genetycznymi i fizjologicznymi
zmianami, siwienie mogą powodować inne, nieoczywiste czynniki, przy czym
niepokój powinno budzić siwienie nagłe, intensywne bądź z towarzyszącymi mu
innymi objawami, które mogłyby sugerować zachwianie równowagi hormonalnej.
Warto wówczas przeprowadzić diagnostykę oraz skonsultować wyniki badań ze
specjalistą.
Zatem aby odróżnić normę fizjologiczną siwienia od innych, budzących niepokój czynników, które je powodują, należy świadomie podchodzić do swojego zdrowia, dbając o styl życia, jak również obserwując własny organizm. Niemniej jednak najczęściej siwe włosy na brodzie to naturalny i nieunikniony element starzenia się organizmu, w dodatku coraz częściej postrzegany jako atut – do tego stopnia, że wielu panów sięga po siwe farby do zarostu.
